ORGANISATIEProgrammatuurGenealogieZoekenDiversenOnline
We hebben 10 gasten en 0 leden online.
U bent een anonieme bezoeker. U kunt inloggen of u gratis registreren door hier te klikken Search BoxGebruikers menu |
|
genealogisch onderzoek
Genealogie (Stamboomonderzoek) voor beginners
Inhoudsopgave:
Genealogie wat is dat? Genealogie wat is dat? Het begrip 'genealogie' is afgeleid van de Griekse taal. 'Genea' betekent geboorte of geslacht en 'logos' is 'woord', 'verhandeling' of 'leer'. Genealogie is ook het werken aan de eigen familiegeschiedenis. Deze boeiende maar tijdrovende hobby wordt steeds meer beoefend. Wie wil er eigenlijk niet weten wie zijn of haar voorouders waren, waar ze vandaan kwamen en wat ze deden? Nieuwsgierig is de mens nu eenmaal altijd naar zijn afkomst geweest, ook in vroegere eeuwen. De vroegste stamreeksen vinden we in het Oude Testament van de Bijbel, stamreeksen van Adam, Abraham, David en Jezus. Het Europa van de vroege en latere middeleeuwen kende eveneens belangstellenden voor genealogische begrippen in de personen van Koninklijken bloede, ridders en adel. Vanaf de 17e eeuw werd er steeds offici‰ler over adellijke families geschreven. In de 19e en 20e eeuw wordt genealogie meer en meer beoefend door de 'gewone man'. In die tijd werden verenigingen en tijdschriften opgericht. Het zoeken naar de voorouders is als het ware een begin maken aan een bijna oneindige legpuzzel, waarvan je in de loop van de tijd steeds meer losse stukjes vindt en aan elkaar kunt passen. In de genealogie kunnen we een beroep doen op een veelvoud van bronnen. Deze kunnen we vinden in bijv. het nationaal, rijks-, provinciale-, streek- of gemeentearchieven. Tegenwoordig worden vele bronnen via het Internet, voor de voorbewerking naar het archief, geraadpleegd en kunt u een deel van het genealogisch onderzoek daarom thuis doen. Het gaat te ver om in dit 'voorwoord' alle die verschillende bronnen uitgebreid te behandelen maar hieronder heb ik wel de belangrijkste opgeschreven. Bevolkingsgegevens van de gemeenten (na 1811) met de akten van geboorte, huwelijk of overlijden, bevolkingsregisters, gezins- of persoonskaarten, registers van naamsaannemingen Doop-, trouw-, graf/begraafboeken, lidmatenregisters en rekeningen van de kerken (tot 1811) Koopbrieven, notari‰le stukken van aan- en verkoop van gronden, testamenten Belastingkohieren, belastingregisters en poortersboeken waarin ingekomen zelfstandige beroepen worden vermeld Militie- en lotingsstukken voor de militaire dienst Notulenboeken van instellingen Registers van weeskamers en armenhuizen Gerechtelijke stukken en gevangenisregisters Enz. enz. Als u in uw familiegeschiedenis duikt of gaat duiken, komt u uw familieleden in dergelijke archiefdocumenten allemaal tegen met een schat aan informatie. Maar bij genealogie gaat het niet alleen om de namen, data en feiten. Oude foto's en (kopieën van) documenten horen ook in het familiearchief thuis. Er zijn talrijke andere documenten die uw familiegeschiedenis kunnen inkleuren: familieaankondigingen, bidprentjes, aktes, testamenten, boedelbeschrijvingen, afbeeldingen, krantenknipsels, ansichtkaarten, onderscheidingen enz. enz. Deze documenten beschrijven beetje bij beetje een stukje sociale geschiedenis van de personen en plaatsen hen in de totale context van de streek en de tijdsomstandigheden. Een geboorteakte blijkt al veel genealogische gegevens te bevatten: Deze gegevens schrijven we over, maar u kunt ook (tegen betaling) een fotokopie maken zodat u thuis alles nog eens rustig kunt nalezen en controleren.: Het blijkt dat de vader Hendrik Meulman heet, 30 jaar oud is en het beroep van molenaar uitoefent. De moeder wordt ook genoemd: Klazina Hogerwerf. Van haar wordt geen beroep en of leeftijd genoemd (niet getreurd: er zijn andere referentiedocumenten die dat wel doen). Zijn vader is dus geboren in de jaren rondom 1855.: Opnieuw kunt u de Tienjarige Tafel (klapper) openslaan en hopen dat zijn vader, Hendrik Meulman ook in Koudekerk ad Rijn is geboren. De getuigen in de geboorteakte zijn ook belangrijk, want vaak bestaat een familierelatie met de nieuwe wereldburger een of meerdere getuigen. Vaak genoeg leest men dat er een broeder bij is of zelfs twee. Maar de getuigen kunnen net zo goed een veldwachter, die op dat moment dienst had en een smid langs de vaart, wonende vlakbij het gemeentehuis; een leuke bijkomstigheid is dat de vader werd gevraagd om een eerste en tweede getuige, maar omdat hij lichtelijk beneveld is door jenever of brandewijn niet heeft gedacht aan de noodzakelijke getuigen. Tot 1935 was het nodig dat de geboorteakte werd opgemaakt in aanwezigheid van twee getuigen.: Uw volgende stap is dus Hendrik Meulman op te zoeken zo rond 1855. In de geboorteakte van zijn zoon wordt namelijk niet vermeld waar Hendrik geboren is, maar op goed geluk vinden we in de klapper van 1853-1862 van dezelfde gemeente Koudekerk aan den Rijn er de (aangifte)datum van deze Hendrik. Omdat de naam Hendrik Meulman maar ‚‚n keer voorkomt, mag u aannemen dat deze uw overgrootvader is. Maar zoiets mag u pas vaststellen na het gevonden huwelijk met uw overgrootmoeder Klazina Hogerwerf, in combinatie met de overlijdensakte en de gevonden gegevens in het bevolkingsregister.: In de op te zoeken akte vinden we inderdaad dat onze Hendrik Meulman een zoon is van Pieter Meulman, 25 jaar en van Elisabeth de Groot en geboren is op 2 december 1855. Op deze wijze zou u geluk kunnen hebben een mooie stamreeks te bouwen naar een zo 'vroeg' mogelijke voorvader.: Wat we nog niet weten is waar en wanneer Hendrik Meulman, die geboren is in 1855, is gehuwd, noch weten we iets van zijn vrouw, behalve haar naam Klazina Hogerwerf.: De relevante trouwakte kunnen we op dezelfde wijze via de Tienjarige Tafels van huwelijk opzoeken. We zoeken dus nu in de Tienjarige Tafel van omstreeks 1883 naar het huwelijk en vinden dit ook in de gemeente Koudekerk aan den Rijn. Hendrik Meulman en Klazina Hogerwerf met de bijbehorende huwelijksdatum 12 december 1888. In de genealogie noemen wij dit dan geen aangiftedatum, want in de huwelijksakte staat alleen maar de huwelijksdatum. Bij het opzoeken van het huwelijk in de gemeente Koudekerk aan den Rijn blijkt ook hier weer, dat de huwelijksakte een schat aan genealogische gegevens bevat, nog meer dan de geboorteakte::
õ Volledige naam van de bruidegom en bruid De getuigen en welke (familie)relatie is ten opzichte van bruid of bruidegom, met beroepen en leeftijden. In de huwelijksakte wordt ook geschreven over huwelijksbijlagen en wij slaan daarom de bladzijde van de akte om in de hoop op die bladzijde iets van die bijlagen te kunnen vinden. Helaas, pindakaas, daar begint een nieuwe akte. De huwelijkse bijlagen worden namelijk los van de akte bewaard en moeten daarom apart worden aangevraagd. In het Nationaal archief te Den Haag zijn deze bijlagen op film te lezen, maar in menig streekarchief als originele documenten. Men moet op een aanvraagbriefje de namen van het bruidspaar, de huwelijksdatum en -akte opschrijven, en ook de huwelijksplaats. Als we de map ontvangen met de gegevens moet men niet teleurgesteld zijn over de hoeveelheid documenten; het is namelijk per echtpaar zeer sterk wisselend. Het bevat minimaal de uittreksels van de geboorteakten van de bruid en bruidegom of, als de huwelijkspartners voor 1811 zijn geboren, de zogenaamde doopcedulen. Ook is er een certificaat van de Nationale Militie bij van de bruidegom. Indien de ouders overleden zijn, is meestal hun bewijs van overlijden ook aanwezig in de huwelijksbijlagen. Net als in de geboorteakte kunnen in de huwelijksakte op- en/of aanmerkingen in de kantlijn staan beschreven, die zeer interessant voor uw genealogie kunnen zijn, zoals: een andere schrijfwijze van de familienaam of een echtscheiding is uitgesproken, of er kinderen bij het huwelijk zijn erkend en deze de achternaam van de bruidegom hebben gekregen. Gemiddeld ‚‚n op de vijf akten hebben zo'n aantekening. Als laatste kunnen we de overlijdensakte vinden, weer met behulp van de Tienjarige Tafels.
In een overlijdensakte kunt u vinden:
Met het zoeken naar gegevens in de onder gelijste volgorde: Kunnen we ook andere familieleden 'tegenkomen' en al heel voorzichtig aan een genealogie denken van de achternaam die u (uit)zoekt. Vergewist u er wel van dat niet alle personen met dezelfde achternaam familie van elkaar hoeven te zijn. Juist met multi-achternamen zoals De Jong, De Vries, Bakker, Smit en andere, dient u daarmee rekening te houden. Als u daarbij nog bedenkt dat u er zelfs met de voornamen Anna, Johannes, Jan, Petrus (om er maar een paar te noemen) ook nog vele mogelijke andere familieleden bij kunt vinden. U dient dan juist goed te kijken of u de goede persoon hebt opgezocht. Mocht u geen akten meer vinden van de zojuist genoemd soort, dan is er nog een ander belangrijk document dat voor de hand ligt: het Bevolkingsregister. Zelfs als we in hetzelfde archief niet de huwelijksbijlagen kunnen vinden. Helaas zijn tijdens de Tweede Wereldoorlog veel huwelijksbijlagen van gemeenten in Zuid Holland uit de periode 1843-1921 verbrand of verwoest en die zijn dus nergens meer te raadplegen. Als een familienaam in een bepaalde plaats veel voorkomt en u een complete genealogie van uw familie wilt samenstellen dan kan het Bevolkingsregister een zeer geschikte uitkomst bieden. Neem bijvoorbeeld het volgende probleem, de achternaam De Jong (laten we nu een ander voorbeeld nemen dan Meulman) zal in een grote gemeente hoogstwaarschijnlijk veel voorkomen en na een korte blik in de Tienjarige Tafels is het wel even schrikken dat u enkele tientallen akten zal moeten raadplegen voordat u een leuke en overzichtelijke genealogie De Jong tot het begin van de 19^e eeuw (zo rond 1811) kan maken. Ik heb zojuist beschreven dat niet alle De Jong's tot dezelfde familie behoren en als u bijvoorbeeld alleen ge‹nteresseerd bent in de nazaten van bijvoorbeeld Pieter de Jong, zult u heel veel akten, die voor uw onderzoek niet interessant zijn, toch moeten lezen en de conclusie trekken dat zoiets jammer is van u 'spaarzame' onderzoekstijd. Met een veel voorkomende achternaam als de Jong, de Vries, Bakker, Smit is het ondoenlijk om alle gegevens van die personen die deze naam dragen te gaan verzamelen en zelfs op te schrijven. U zult spoedig het spoor kwijt raken en hoe goed u ook denkt te gaan werken met een bepaald systeem, u zult snel het (familie-)overzicht kwijtraken en zelfs 'geen zin' meer hebben om verder te gaan met deze prachtige hobby. Er is een heel goed alternatief om dit in een bepaald 'keurslijf' te krijgen, met andere woorden een bepaalde grens te trekken wie er werkelijk verwant zijn. Laten we Pieter de Jong nemen bijvoorbeeld en stel dat hij geboren is op 12 december 1859, een van de kinderen is Klaas de Jong geboren 12 maart 1890, maar zijn er eigenlijk nog meer kinderen uit dit huwelijk geboren? Uit (familie-)overlevering weten we dat er nog een broer Willem moet zijn en nog een meisje maar daar weten we de voornaam niet van. Als u dan de Tienjarige Tafels openslaat kunt u lezen dat er tussen 1883 en 1915 wel zo'n honderdvijfenveertig personen met de achternaam de Jong zijn geboren, maar wie is nu Klaas de Jong, waarvan er wel 6 worden genoemd met de voornaam, Klaas of Nicolaas? En daarom moet u eens een blik werpen in het Bevolkingsregister onder de zojuist gevonden naam in de klapper: Pieter de Jong, hij is vader en heeft als 'taak' gezinshoofd. In de klapper van de Bevolkingsregister, die in menig archief wel aanwezig is worden meestal een letter-nummer-combinatie gegeven, die een verwijzing geeft naar het betreffende boek, deel en bladzijde (kan ook een folionummer zijn). Het hele gezin van De Jong met inbegrip van de inwonende familieleden en huispersoneel leest u op het betreffende folio (bladzijde) met alle persoonlijke gegevens; wellicht leest u wanneer dit gezin is ingeschreven (kan ook 'verhuisd naar). .' zijn) in de woonplaats, en wanneer kinderen, naar gelang deze een oudere leeftijd hebben een eigen gezin stichten, daar zij dan een 'eigen' bladzijde krijgen; ook staan de beroepen er in; en het niet-verwante huispersoneel, zoals knechten, dienstbodes. Let u wel op dat dit een document is dat gebaseerd is op 'interviews' bij de bewoners aan de deur op DAT moment; de leeftijden moeten dan wel corresponderen met het relevante jaar en de geboortedatum. Het blijkt wel eens voor te komen dat bijvoorbeeld een ingeschreven geboortedatum als 15 juni 1843 geschreven is als 25 juli 1834. Het komt zelfs voor dat geboortedatums van ouders met die van de kinderen verwisseld zijn. U moet het Bevolkingsregister dan ook zien als een goed hulpmiddel om nieuwe namen en verwijzingen te vinden, en om wat adressen te achterhalen. Gegevens die u nergens anders kunt vinden, zoals hieronder beschreven, zijn wel te gebruiken. Want van dit gezin vindt u van alle gezinsleden, de vader, de moeder, alle kinderen, mits gehuwd en elders een eigen bladzijde hebben, maar ook de inwonende familieleden als grootouders, de geboortedatum, de burgerlijke staat, het geslacht, de geboorteplaatsen, de geloofsrichting, de beroepen en de relatie tot het gezinshoofd, en ook alle ingekomen en vertrekdatums naar de resp. woonplaatsen. U mag wel aannemen dat het goed is, maar het is geen primaire bron, dus altijd waar mogelijk controleren. In 1920 kwamen de gezinskaarten en in 19391940 de zogenaamde PK, de persoonskaart (zie uitleg in het desbetreffende hoofdstuk). Ik hoop voor u dat er met deze 'virtuele wandeling' een goed overzicht is verkregen met het gebruik maken van de documenten van de Burgerlijke Stand na 1811.
3 weken; de Doopsgezinden werden pas gedoopt op of rond hun twintigste levensjaar.
Ofschoon er geen (standaard)afspraken waren kan men wel een bepaalde eenduidigheid vinden van de te raadplegen gegevens: De kerken hadden de 'afspraak' dat vlak na de geboorte van het kind de doop plaats vond. Het varieerde overigens wel van een dag of 2 tot zelfs 3 weken; de Doopsgezinden werden pas gedoopt op of rond hun twintigste levensjaar.
Ofschoon er geen (standaard)afspraken waren kan men wel een bepaalde eenduidigheid vinden van de te raadplegen gegevens: De namen van de bruid en bruidegom, soms de leeftijden, soms de beroepen, soms de plaats van herkomst, soms een toestemming van de ouders, in welke plaats de afkondigingen waren; en zelfs een mededeling als men te 'nauw verwant' was aan elkaar (wat in een dorp nogal eens voorkwam) in verband met de 'verboden graden' van de bloedverwantschap. Ik gebruik hierbij expliciet het woordje 'soms' omdat er geen standaard regel was hoe de akte opgesteld werd; aan de ene kant maakt het dit lastig omdat er belangrijke gegevens kunnen ontbreken, maar aan de andere kant wordt het (op)zoeken van de goede gegevens juist zo spannend. Om een genealogisch onderzoek goed te doorgronden is het belangrijk te weten welke kerkgenootschap de bruidegom en bruid hebben; (bijna) elke kerk in die woonplaats (ook wel municipaliteit genoemd) had haar eigen administratie; haar eigen koster en dominee of pastoor. Zij allen schreven in die boeken; af en toe kunt u herleiden dat er de ene keer een beter handschrift wordt gebruikt dan de andere keer. Er zijn zelfs boeken waarin u een dubbele administratie kunt tegenkomen: voorin de doopgegevens en achter in de huwelijksgegevens. registratie van overlijden- en begravengegevens (te vergelijken met de Geboorte en doopregistratie). De kerk hield zich namelijk niet bezig met het 'proces' overlijden; zij kwamen pas 'in actie' bij begraven, want dat is ten slotte wel een Kerkelijke aangelegenheid. De begraafgegevens kunnen wel herleid worden uit de zogenaamde Gaardersboeken; of speciale grafboeken.
Van die geboorteplaats zoekt u de Tienjarige Tafel op; dit is een register op de Burgerlijke Stand waarin op alfabetisch-lexicografische volgorde alle geboorten, huwelijken en overlijdens binnen de betreffende gemeente zijn opgenomen over een periode van steeds 10 jaar. Als het goed is dan heeft dit register de jaartallen 1883-1892. U vindt hierin allerlei lijsten met voor- en achternamen, datums en aktenummers. Nu blijkt dat de geboortedatum die u in het register vond achter de naam van uw grootvader een andere datum is dan de datum in het trouwboekje. In de Tienjarige Tafel vinden we namelijk 3 maart. We gaan nu eerst de betreffende akte opzoeken op de microfiches. Die microfiches mag u meestal zelf pakken en door middel van een leesapparaat moet u zelf de akte opzoeken. Al zoekend door de microfiches hebben we 3 maart 1885 al snel gevonden en bij die datum vinden we de gezochte akte. Al lezend komt u tot de ontdekking dat uw grootvader Klaas Meulman inderdaad op 2 maart 1885 is geboren. De gevonden datum in de klapper (Tienjarige Tafel) is namelijk de datum aangifte van de geboorte die ook in de aanhef van de geboorteakte is genoemd. Een geboorteakte blijkt al veel genealogische gegevens te bevatten: Deze gegevens schrijven we over, maar u kunt ook (tegen betaling) een fotokopie maken zodat u thuis alles nog eens rustig kunt nalezen en controleren. Het blijkt dat de vader Hendrik Meulman heet, 30 jaar oud is en het beroep van molenaar uitoefent. De moeder wordt ook genoemd: Klazina Hogerwerf. Van haar wordt geen beroep en/of leeftijd genoemd (niet getreurd: er zijn andere referentiedocumenten die dat wel doen). Zijn vader is dus geboren in de jaren rondom 1855. Opnieuw kunt u de Tienjarige Tafel (klapper) openslaan en hopen dat zijn vader, Hendrik Meulman ook in Koudekerk a/d Rijn is geboren. De getuigen in de geboorteakte zijn ook belangrijk, want vaak bestaat een familierelatie met de nieuwe wereldburger een of meerdere getuigen. Vaak genoeg leest men dat er een broeder bij is of zelfs twee. Maar de getuigen kunnen net zo goed een veldwachter, die op dat moment dienst had en een smid langs de vaart, wonende vlakbij het gemeentehuis; een leuke bijkomstigheid is dat de vader werd gevraagd om een eerste en tweede getuige, maar omdat hij lichtelijk beneveld is door jenever of brandewijn niet heeft gedacht aan de noodzakelijke getuigen. Tot 1935 was het nodig dat de geboorteakte werd opgemaakt in aanwezigheid van twee getuigen. Uw volgende stap is dus Hendrik Meulman op te zoeken zo rond 1855. In de geboorteakte van zijn zoon wordt namelijk niet vermeld waar Hendrik geboren is, maar op goed geluk vinden we in de klapper van 1853-1862 van dezelfde gemeente Koudekerk aan den Rijn er de (aangifte)datum van deze Hendrik. Omdat de naam Hendrik Meulman maar ‚‚n keer voorkomt, mag u aannemen dat deze uw overgrootvader is. Maar zoiets mag u pas vaststellen na het gevonden huwelijk met uw overgrootmoeder Klazina Hogerwerf, in combinatie met de overlijdensakte en de gevonden gegevens in het bevolkingsregister. In de op te zoeken akte vinden we inderdaad dat onze Hendrik Meulman een zoon is van Pieter Meulman, 25 jaar en van Elisabeth de Groot en geboren is op 2 december 1855. Op deze wijze zou u geluk kunnen hebben een mooie stamreeks te bouwen naar een zo 'vroeg' mogelijke voorvader. Wat we nog niet weten is waar en wanneer Hendrik Meulman, die geboren is in 1855, is gehuwd, noch weten we iets van zijn vrouw, behalve haar naam Klazina Hogerwerf. De relevante trouwakte kunnen we op dezelfde wijze via de Tienjarige Tafels van huwelijk opzoeken. We zoeken dus nu in de Tienjarige Tafel van omstreeks 1883 naar het huwelijk en vinden dit ook in de gemeente Koudekerk aan den Rijn. Hendrik Meulman en Klazina Hogerwerf met de bijbehorende huwelijksdatum 12 december 1888. In de genealogie noemen wij dit dan geen aangiftedatum, want in de huwelijksakte staat alleen maar de huwelijksdatum. Bij het opzoeken van het huwelijk in de gemeente Koudekerk aan den Rijn blijkt ook hier weer, dat de huwelijksakte een schat aan genealogische gegevens bevat, nog meer dan de geboorteakte. Om er enkele te noemen: gegevens van de ouders van de bruid en bruidegom, hun leeftijd en of zij tijdens dit huwelijk nog in leven zijn. Als ouders van Hendrik Meulman worden inderdaad Pieter Meulman en Elisabeth de Groot genoemd, zodat we weten dat de eerder gevonden Hendrik dus de juiste is, en dat, als we terugrekenen, de genoemde leeftijden ook inderdaad blijken te kloppen. In de huwelijksakte wordt beschreven dat gegevens in de huwelijksbijlagen behoren te kloppen met de gegevens van de aanwezigen wij slaan daarom de bladzijde van de akte om in de hoop op die bladzijde iets van die bijlagen te kunnen vinden. Helaas, pindakaas, daar begint een nieuwe akte. De huwelijkse bijlagen worden namelijk los van de akte bewaard en moeten daarom apart worden aangevraagd. In het Nationaal archief te Den Haag zijn deze bijlagen op film te lezen, maar in menig streekarchief als originele documenten. Men moet op een aanvraagbriefje de namen van het bruidspaar, de huwelijksdatum en -akte opschrijven, en ook de huwelijksplaats. Als we de map ontvangen met de gegevens moet men niet teleurgesteld zijn over de hoeveelheid documenten; het is namelijk per echtpaar zeer sterk wisselend. Het bevat minimaal de uittreksels van de geboorteakten van de bruid en bruidegom of, als de huwelijkspartners voor 1811 zijn geboren, de zogenaamde doopcedulen. Ook is er een certificaat van de Nationale Militie bij van de bruidegom. Indien de ouders overleden zijn, is meestal hun bewijs van overlijden ook aanwezig in de huwelijksbijlagen. Net als in de geboorteakte kunnen in de huwelijksakte op- en/of aanmerkingen in de kantlijn staan beschreven, die zeer interessant voor uw genealogie kunnen zijn, zoals: een andere schrijfwijze van de familienaam of een echtscheiding is uitgesproken, of er kinderen bij het huwelijk zijn erkend en deze de achternaam van de bruidegom hebben gekregen. Gemiddeld ‚‚n op de vijf akten hebben zo'n aantekening. Als laatste kunnen we de overlijdensakte vinden van de diverse familieleden, ook weer met behulp van de Tienjarige Tafels. De akten uit de beginperiode van 1811-1820 moeten met enige 'voorzichtigheid' worden geraadpleegd, omdat ze onjuiste gegevens kunnen bevatten. Geen wonder eigenlijk want de aangevers uit die tijd - familie, vaak ook buren of goede kennissen van de overledene - kenden lang niet alle gegevens van de persoon in kwestie; laat staan dat hij de namen wist van de ouders. Vooral dat laatste kwam nogal eens voor. En aan de andere kant komen we overlijdensakten tegen met heel uitgebreide gegevens, zoals een geboortedatum en zelfs vermeldingen waar de ouders zijn overleden. Met het zoeken naar gegevens in de hieronder gelijste volgorde: tienjarige tafels geboorteakte (bijlagen 1A, 2A, 2B, 2C) huwelijksakte (bijlagen 3B, 3C en 3D overlijdensakte (bijlage .) kunnen we ook andere familieleden 'tegenkomen' en al heel voorzichtig aan een genealogie denken van de achternaam die u (uit)zoekt. Mocht u geen akten meer vinden van de zojuist genoemd soort, dan is er nog een ander belangrijk document dat voor de hand ligt: het bevolkingsregister. Zelfs als we in hetzelfde archief niet de huwelijksbijlagen kunnen vinden. Helaas zijn tijdens de Tweede Wereldoorlog veel huwelijksbijlagen van gemeenten in Zuid Holland uit de periode 1843-1921 verbrand of verwoest en die zijn dus nergens meer te raadplegen. Als een familienaam in een bepaalde plaats veel voorkomt en u een complete genealogie van uw familie wilt samenstellen dan kan het Bevolkingsregister een zeer geschikte uitkomst bieden. Neem bijvoorbeeld het volgende probleem, de achternaam De Jong (laten we nu een ander voorbeeld nemen dan Meulman) zal in een grote gemeente hoogstwaarschijnlijk veel voorkomen en na een korte blik in de Tienjarige Tafels is het wel even schrikken dat u enkele tientallen akten zal moeten raadplegen voordat u een leuke en overzichtelijke genealogie De Jong tot het begin van de 19e eeuw (zo rond 1811) kan maken. Ik heb zojuist beschreven dat niet alle De Jong's tot dezelfde familie behoren en als u bijvoorbeeld alleen ge‹nteresseerd bent in de nazaten van bijvoorbeeld Pieter de Jong, zult u heel veel akten, die voor uw onderzoek niet interessant zijn, toch moeten lezen en de conclusie trekken dat zoiets jammer is van uw 'spaarzame' onderzoekstijd. Met een veel voorkomende achternaam als de Jong, de Vries, Bakker, Smit is het ondoenlijk om alle gegevens van die personen die deze naam dragen te gaan verzamelen en zelfs op te schrijven. U zult spoedig het spoor kwijt raken en hoe goed u ook denkt te gaan werken met een bepaald systeem, u zult snel het (familie-)overzicht kwijtraken en zelfs 'geen zin' meer hebben om verder te gaan met deze prachtige hobby. Er is een heel goed alternatief om dit in een bepaald 'keurslijf' te krijgen, met andere woorden een bepaalde grens te trekken wie er werkelijk verwant zijn. Laten we Pieter de Jong nemen bijvoorbeeld en stel dat hij geboren is op 12 december 1859, een van de kinderen is Klaas de Jong geboren 12 maart 1890, maar zijn er eigenlijk nog meer kinderen uit dit huwelijk geboren? Uit (familie-)overlevering weten we dat er nog een broer Willem moet zijn en nog een meisje maar daar weten we de voornaam niet van. Als u dan de Tienjarige Tafels openslaat kunt u lezen dat er tussen 1883 en 1915 wel zo'n 145 personen met de achternaam de Jong zijn geboren, maar wie is nu Klaas de Jong, waarvan er wel 6 worden genoemd met de voornaam, Klaas of Nicolaas? En daarom moet u eens een blik werpen in het Bevolkingsregister onder de zojuist gevonden naam in de klapper: Pieter de Jong, hij is vader en heeft als 'taak' gezinshoofd. In de klapper van de Bevolkingsregister, die in menig archief wel aanwezig is worden meestal een letter-nummer-combinatie gegeven, die een verwijzing geeft naar het betreffende boek, deel en bladzijde (kan ook een folionummer zijn). Het hele gezin van De Jong met inbegrip van de inwonende familieleden en huispersoneel leest u op de betreffende folio (bladzijde) met alle persoonlijke gegevens; wellicht leest u wanneer dit gezin is ingeschreven (kan ook 'verhuisd naar . . .' zijn) in de woonplaats, en wanneer kinderen, naar gelang deze een oudere leeftijd hebben een eigen gezin stichten, daar zij dan een 'eigen' bladzijde krijgen; ook staan de beroepen er in; en het niet-verwante huispersoneel, zoals knechten, dienstbodes. Want van dit gezin vindt u van alle gezinsleden, de vader, de moeder, alle kinderen, mits gehuwd en elders een eigen bladzijde hebben, maar ook de inwonende familieleden als grootouders, de geboortedatum, de burgerlijke staat, het geslacht, de geboorteplaatsen, de geloofsrichting, de beroepen en de relatie tot het gezinshoofd, en ook alle ingekomen en vertrekdatums naar de resp. woonplaatsen. U mag wel aannemen dat het goed is, maar het is geen primaire bron, dus altijd waar mogelijk controleren. In 1920 kwamen de gezinskaarten en in 1939/1940 de zogenaamde PK, de persoonskaart. Ik hoop voor u dat er met deze 'virtuele wandeling' een goed overzicht is verkregen met het gebruik maken van de documenten van de Burgerlijke Stand na 1811.
Wanneer je op een van de onderstaande links klikt kom je op een websites van de verschillende programmamakers terecht. Bij de meesten kun je een gratis probeerversies down loaden naar je eigen PC. Vaak zijn er ook demonstratieversies aanwezig. Deze versies geven je als beginnend computergenealoog inzicht in de werking van de verschillende programmatuur. Niet alle hier genoemde programmatuur is in het Nederlands of gratis. De meeste probeerversies zijn dat over het algemeen wel.
Boeken/naslagwerken In de meeste bibliotheken zijn wel boeken over familie- of stamboomonderzoek te vinden. Een goed boek voor beginners is een gezamenlijke uitgave van het CBG en Teleac 'Voorouders in beeld'. De Siso-nummers zijn standaard voor iedere bibliotheek in Nederland. De ISBN- nummers zijn nummers waarmee je het boek via de boekhandel kunt bestellen. Niet alle boeken zijn daar meer verkrijgbaar, zeker niet wanneer het oude publicaties betreft. Die zijn niet altijd meer leverbaar. Met veel van dit soort boeken is het nog makkelijker om een begin te maken met het zoeken naar je voorouders. De boeken verschaffen je een duidelijke leidraad over hoe te beginnen, de werkwijze en een idee hoe het resultaat er uit kan zien bij een uitgave van een familieboek. Voor kinderen is op de site van het CBG een korte cursus te vinden. Het is niet ongewoon andere genealogen om hulp te vragen of om gegevens uit
te wisselen dan wel specifieke vragen te stellen. Het Internet kent daartoe
zogenaamde 'nieuwsgroepen' (newsgroups). Je krijgt op algemene vragen vaak wel
een goed antwoord. Het antwoord op specifieke vragen is afhankelijk van het
aanbod van betrokkenen. Er is bewust voor gekozen om alleen de echte nieuwsgroepen hier te vermelden. Naast dit soort groepen zijn er ook zogenaamde 'message boards'. Onder andere bij Yahoo zijn er veel te vinden. Ook zijn er vele lokale message boards verspreid over het Internet die je al een aardig stuk op weg kunnen helpen. Vaak zijn deze in de nieuwsgroep van een bepaald land wel bekend.
|
LoginStambomen.netVoorouders netStamboomforum![]() Gezocht overlijden en geboorte Jacobus van Trijp gehuwd met Jacoba van Gink te Ossendrecht [Onderzochte familienamen] gezocht geboorte en overlijden van Cornelis van Veldhoven en Catharina Koolen Ossendrecht [Onderzochte familienamen] Andies van der Giezen en Neeltje de Neef [Onderzochte familienamen] |